وابستگی زودهنگام پیامدهای و آثار منفی خاص خود را دارد. در ابتدا لازم است که بفهمیم چرا بعضیها زودتر از بقیه وابسته میشوند؟ برخی از عمده ترین دلایل آن عبارت اند از:
ترس از تنهایی: بعضی از ما مثل ماهی در آب، به رابطه نیاز داریم. ترس از تنهایی باعث میشود خیلی زود به دیگران وابسته شویم و گاهی اوقات حتی قبل از اینکه طرف مقابل را به خوبی بشناسیم.
تایید شدن، نیاز ماست: برخی از افراد برای اینکه احساس خوبی داشته باشند، نیاز دارند که از طرف دیگران تأیید شوند. به همین دلیل ممکن است خیلی زود به کسی وابسته شوند که به آنها توجه و محبت نشان میدهد.
گذشته، درسهایی دارد: تجربیات گذشته، مثل شکستهای عاطفی، میتواند باعث شود که در روابط بعدی محتاطتر باشیم و سریعتر به دیگران وابسته شویم.
ایجاد یک تصویر کامل: گاهی اوقات، ما تصویری ایدهآل از طرف مقابل میسازیم و همه چیز را خوب میبینیم. این تصویر ایدهآل باعث میشود که ما به سرعت به طرف مقابل وابسته شویم، حتی اگر او آنقدرها هم که ما فکر میکنیم، کامل نباشد.
عواقب وابستگی زودهنگام در روابط
1- از دست دادن خود: وقتی بیش از حد به کسی وابسته میشویم، انگار بخشی از شخصیت خود را به او میسپاریم. تصمیمگیریهایمان را با نظر او هماهنگ میکنیم و به مرور زمان احساس میکنیم که بدون او نمیتوانیم کاری انجام دهیم. این وابستگی بیش از حد، باعث میشود که فردیت خود را از دست بدهیم و دیگر خودمان نباشیم.
2- خداحافظی با اعتماد به نفس: وابستگی بیش از حد، مثل زنجیری است که به پایمان بسته شده است. این زنجیر، اعتماد به نفس ما را میگیرد و باعث میشود که خودمان را کوچک و ناچیز ببینیم. مثلاً فردی که به شدت به همسرش وابسته است، ممکن است از ترس از دست دادن او، نتواند نظر مخالف خود را بیان کند.
3- فشار بر رابطه: وابستگی بیش از حد، مثل طنابی است که هر چه محکمتر کشیده شود، زودتر پاره میشود. این وابستگی فشار زیادی را به رابطه وارد میکند و باعث ایجاد تنش و دلخوری میشود. مثلاً فردی که به شدت به همسرش وابسته است، ممکن است به او حس خفگی بدهد و باعث شود که همسرش بخواهد از او فاصله بگیرد.
4- کاهش جذابیت: وابستگی بیش از حد، جذابیت فرد را کاهش میدهد. کسی که به شدت به دیگری وابسته است، اغلب ناامن و نیازمند به تأیید به نظر میرسد. این وابستگی میتواند جذابیت ذاتی فرد را تحتالشعاع قرار دهد و باعث شود که دیگران کمتر به او علاقهمند شوند.
چگونه از وابستگی زودهنگام جلوگیری کنیم؟
پیشنیاز مهم ازدواج این است که بتوانیم استقلال شخصیتی خود را حفظ کنیم از این رو لازم به نظر می رسد که برخی از راهبردهایی را به کار ببندیم. برخی از آنها عبارت اند از:
خودتان را بشناسید: مثل یک کتاب خوب، خودتان را ورق بزنید و صفحاتش را بشناسید. نقاط قوت و ضعف خود را بپذیرید و به خودتان ایمان داشته باشید. این خودشناسی، باعث میشود کمتر به تأیید دیگران نیاز داشته باشید.
مستقل باشید: مثل یک درخت تنومند، ریشههای خود را محکم کنید. به فعالیتهای خودتان بپردازید، دوستان خود را داشته باشید و به دنبال علایق شخصیتان بروید.
دایره دوستانتان را گسترش دهید: با افراد مختلف ارتباط برقرار کنید و روابط اجتماعی خود را قوی کنید. این کار باعث میشود که احساس تنهایی نکنید و به یک نفر وابسته نباشید.
اهداف خودتان را دنبال کنید: داشتن اهداف شخصی، به شما انگیزه میدهد و باعث میشود که احساس مفید بودن کنید. وقتی روی اهداف خود تمرکز میکنید، کمتر به دیگران وابسته میشوید.
عاشق یک انسان، نه یک ایده آل: همه ما نقص داریم. سعی کنید طرف مقابل را با تمام خوبیها و بدیهایش بپذیرید.
به رابطه زمان بدهید: رابطه مثل یک گیاه است که نیاز به زمان دارد تا رشد کند. به رابطه خود فرصت دهید تا به تدریج قویتر شود.
به علائم هشدار دهنده توجه کنید: اگر احساس میکنید که به شدت به طرف مقابل وابسته شدهاید و این وابستگی بر زندگی روزمرهتان تأثیر گذاشته است، به دنبال کمک باشید.
وابستگی زودهنگام میتواند به رابطه آسیب برساند. با شناخت دلایل وابستگی و استفاده از راهکارهای مناسب، میتوانید از این مشکل جلوگیری کرده و رابطهای سالم و پایدار داشته باشید.
برای ادامهٔ این موضوع میتوانید این راهنماها را هم در همین مسیر بخوانید: ث) اهمیت مشاوره پیش از ازدواج، ج) تعریف و حفظ مرزهای شخصی در آشناییهای پیش از ازدواج، چ) مدیریت انتظارات در مراحل اولیه آشنایی پیش از ازدواج، ج) مدیریت فشارهای خانوادگی، ب) مدیریت هیجانات و احساسات شدید، ت) اهمیت اولین برخوردها و گفتوگوها در دوران آشنایی پیش از ازدواج.